علم شناسی آثار مريم ميرزاخانی

ارسال شده در تاریخ :
علم شناسی آثار مريم ميرزاخانی

نوشته ذیل مقاله کوتاه دکتر صال مصلحیان استاد گروه آموزشی ریاضی داتنشگاه فردوسی مشهد در مورد آثار دکتر مریم میرزاخانی است که در روزنامه شرق در تاریخ 25 تیر 1396 منتشر شده است.

این مقاله به شرح زیر می باشد:

در فوريه ٢٠١١ زماني که سردبير بولتن انجمن رياضي ايران بودم، دکتر «مريم ميرزاخاني» را براي عضويت در هيئت تحريريه اين مجله معتبر علمي ايراني دعوت کردم تا در موضوعات هندسه هذلولوي، نظريه ارگوديک و هندسه هم تافته به اين مجله کمک کند. او با مهرباني از اينکه مي تواند به جامعه رياضي ايران خدمت کند آن را پذيرفت.

در سال ٢٠١٤ هم زمان با کنگره بين المللي رياضي دانان در کره جنوبي با وي ملاقاتي داشتم تا موفقيت وي را در کسب مدال فيلدز تبريک بگويم و از تاثير مهم حضور وي در بولتن يادي کنم. سرشار از تواضعي وصف ناشدني بود و خوشحال از اينکه مايه مباهات شده است. در اين نوشتار مايلم از ديدگاهي که کمتر به آن اشاره شده است به کارهاي علمي پروفسور «مريم ميرزاخاني» بپردازم و آن، علم شناسي آثار اوست. از وي ١٢ مقاله پژوهشي فاخر در   مت-ساي-نت (MathSciNet) نمايه شده است.

اين پايگاه داده وابسته به انجمن رياضي آمريکاست که به چکيده نگاري و نقد مقالات رياضي مي پردازد. همه اين مقالات مورد استفاده مکرر رياضي دانان سرشناس قرار گرفته اند. «مريم ميرزاخاني» اولين مقاله اش را زماني که ١٨ساله بود با همکاري دکتر «عبادالله محموديان» از دانشگاه صنعتي شريف نوشت که در گزارش بيست وپنجمين کنفرانس رياضي ايران چاپ شد. اولين مقاله تحقيقاتي انفرادي اش را در ٢٠سالگي در موضوع گراف نوشت که در بولتن موسسه ترکيبات و کاربردهاي کانادا به زيور چاپ آراسته شد. اين مقاله تاکنون حدود ٢٠ بار در ساير مقالات پژوهشي مورد استفاده قرار گرفته است. مشهورترين همکار پژوهشي وي رياضي دان آمريکايي به نام «الکس اسکين» است که نتيجه تحقيقات مشترک آنها در سه مقاله در مجلات بسيار معتبر چاپ شده است. با قطعيت مي توان گفت که «ميرزاخاني» رياضي داني «کيفي کار» است به اين معني که تعداد آثارش کم ولي بسيار مهم است. چنان که عمق کارهايش در هندسه سطوح ريماني و فضاهاي پيمانه اي آنها، کرسي استادي دانشگاه استنفورد در ٣١ سالگي، جايزه سِتِر از انجمن رياضي آمريکا در ۲۰۱۳، جايزه کِلي و مدال فيلدز در ۲۰۱۴ و عضويت در آکادمي ملي علوم آمريکا در ٢٠١٦ را براي وي به ارمغان آورد. ١٢ مقاله وي در تارنماي علم (Web of Science) يا همان ISI نمايه شده است. به اين مقالات ١٩٣ بار در ١٣٣ مقاله ارجاع داده شده است.

بايد متذکر شد که تعداد ارجاعات به مقالات در حوزه هاي اصيل رياضي برخلاف بعضي حوزه هاي ديگر در علوم پايه بالا نيست. دو مقاله ژرف وي که بر کار بسياري از رياضي دانان شهير تاثيرگذار بوده است در مجله هاي انجمن رياضي آمريکا و ابداعات رياضي در سال ٢٠٠٧ چاپ شدند. «ميرزاخاني» سخنران مدعو کنگره بين المللي رياضي دانان در ٢٠١٠ و نيز کنفرانس بين المللي رياضي دانان زن در همان سال بود. کار وي الهام بخش آثار ديگران نيز بوده است چنان که مقالاتي درباره اهميت کارهاي او بر ديگران در خبرنامه هاي انجمن هاي رياضي ايران، آمريکا و اروپا، مجله شوگاکه در ژاپن، نشريه رياضي انجمن رياضي فرانسه، مجله رياضي ويادوموسچي از انتشارات انجمن رياضي لهستان و چندين مجله معتبر ديگر به چاپ رسيده است.

وي علاوه بر بولتن انجمن رياضي ايران عضو هيئت تحريريه چندين مجله پژوهشي معتبر در جهان ازجمله سالنامه موسسه فوريه (فرانسه)، مجله توپولوژي (آمريکا)، مجله انجمن رياضي آمريکا و خبرنامه تحقيقاتي بين المللي رياضيات (انگلستان) بوده است. هجرت وي به ديار باقي حزن انگيز و تاسف بار است. بسيار زود از ميان ما رفت، ولي يادش در دل هاي ما باقي است. روحش شاد و قرين رحمت باد.

دکتر محمد صال مصلحيان استاد گروه ریاضی دانشگاه فردوسي مشهد

      
    نظرات متعلق به فرستنده ميباشند. مسؤوليت محتواي آنها برعهده فرستنده است.

    نظرات (0 نظر)

    آخرین اخبار